Gepubliceerd: 15 oktober 2026
De Consumentenbond stapt naar de rechter omdat Meta weigert zijn AI-camerabril aan te passen, maakte de organisatie op 15 oktober bekend. De rechtbank Amsterdam behandelt de zaak op 26 november. De bond eist dat Meta de bril en de standaardinstellingen in lijn brengt met de AVG. Zegt Meta dat dat niet kan, dan wil de bond een verkoopverbod in Nederland.
Volgens de Consumentenbond filmt de bril omstanders zonder dat ze het merken
De brillen die Meta met Ray-Ban en Oakley maakt, hebben een kleine camera in het montuur en een lampje dat brandt tijdens het filmen. In een sommatie van 29 september schreef de Consumentenbond dat dat lampje te weinig opvalt en af te plakken is. Mensen in de buurt van de drager, ook kinderen, kunnen zo gefilmd worden zonder het te weten.
Die beelden kunnen veel zeggen over wie er te zien is, zoals politieke voorkeur, geloof of gezondheid. Dat zijn bijzondere persoonsgegevens, die je onder de AVG alleen onder strenge voorwaarden mag verwerken. Daarnaast kan Meta de beelden en geluidsopnames volgens de bond gebruiken om zijn AI-modellen te trainen. Ook daarmee moet Meta stoppen, eist de Consumentenbond.
Meta kreeg twee weken om de bril aan te passen en weigerde dat. Krijgt de Consumentenbond gelijk, dan moet Meta de aanpassingen binnen twee weken doorvoeren. Komt er een verbod, dan wil de bond een uitzondering bij medische noodzaak voor blinde en slechtziende gebruikers. Zij kunnen baat hebben bij een bril die hun omgeving beschrijft.
Meta wijst op het lampje en een nieuwe opt-out voor AI-training
Meta heeft nog niet publiek op de rechtszaak gereageerd. Alex Himel, die bij Meta de wearables leidt, zei op 12 oktober tegen Nederlandse journalisten dat Meta de bril niet uit de handel haalt, meldde Villamedia. Hij vergeleek de ophef met de komst van de eerste smartphones met camera.
Tegen de VRT zei Meta dat recente modellen de camera uitschakelen als het lampje is afgedekt. Gewone foto’s en video’s blijven volgens Meta eerst op de bril staan. Sinds september kun je ook instellen dat beelden uit gesprekken met Meta AI niet voor training worden gebruikt, meldde Engadget. Spraakopnames gebruikt Meta nog wel. Of die instelling standaard aanstaat en of die ook in de EU geldt, staat niet in dat bericht.
Is de camerabril van Meta nog te koop in Nederland?
Ja, maar bij minder winkels. Hans Anders stopte op 2 oktober voor onbepaalde tijd met de verkoop in Nederland en België, en Wehkamp haalde de bril al eerder uit het assortiment, meldde de VRT. Ook locaties stellen eigen regels: TivoliVredenburg in Utrecht verbiedt camerabrillen, aldus de NOS.
De Consumentenbond staat niet alleen. Offlimits, het expertisecentrum voor online seksueel misbruik, wil de bril ook uit de handel. Samen met het journalistieke platform The Firewall vroeg het op 13 oktober een kort geding aan, meldde Villamedia.
Wacht met huisregels voor camerabrillen niet op de uitspraak
De rechtszaak gaat over het ontwerp en de standaardinstellingen van Meta. Wat geldt als iemand de bril op het werk draagt, verandert er niet door. De AVG kent een uitzondering voor puur persoonlijk gebruik, maar opnames tijdens je werk vallen daar niet onder. Een camera in een klantgesprek, op een zorgafdeling of bij een HR-gesprek kan precies de gevoelige gegevens vastleggen waar de Consumentenbond voor waarschuwt.
Voor de organisaties waar DataNorth mee werkt, is dit een bekende vraag. Die speelt bij elke AI-tool die meer ziet of hoort dan de gebruiker: wat gaat de deur uit, en wie mag het gebruiken? Drie stappen kun je nu al zetten.
- Bepaal waar camerabrillen niet welkom zijn, zoals klantgesprekken, HR-gesprekken, zorgsituaties en ruimtes waar schermen klantgegevens tonen. Neem dat op in de regels die je al hebt voor telefoons en camera’s.
- Wil een team slimme brillen voor het werk gebruiken, bijvoorbeeld voor handsfree instructies aan monteurs? Behandel ze dan als elk nieuw camerasysteem. Doe eerst een DPIA (een formele privacy-risicoanalyse) en bepaal welke AI-functies uit blijven.
- Vertel medewerkers en bezoekers vooraf wat de regels zijn, zodat niemand het ter plekke hoeft aan te kaarten.
Een uitspraak tegen Meta verandert het product of haalt het uit de Nederlandse winkels. Je huisregels schrijft de rechter niet, en daar kun je vandaag mee beginnen.
Voor meer informatie, bekijk de officiële aankondiging van de rechtszaak tegen Meta op de website van de Consumentenbond.
